भारतीय भाषाओं द्वारा ज्ञान

Knowledge through Indian Languages

Dictionary

Navakarnataka Vijnana Tantrajnana Padasampada (2011)

Navakarnataka Publications Private Limited

ಎಂಡೊಸ್ಕೋಪ್

(ವೈ) ಆಂತರಿಕ ಅಂಗಗಳ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ವೀಕ್ಷಣೆಗೆ ಬಳಸುವ ಸಲಕರಣೆ. ಉದಾ: ಜಠರದರ್ಶಕ. ಶ್ವಾಸಕೋಶದರ್ಶಕ. ಅಂತರ್ದರ್ಶಕ

ಎಂಡೊಸ್ಪರ್ಮ್

(ಗ) ಬೀಜ ಮೊಳೆತು ಸಸಿಯಾಗುವ ಮೊದಲಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಭ್ರೂಣದ ಪೋಷಣೆಗಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗುವ ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥ. ಬೀಜದೊಳಗೆ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿರುತ್ತದೆ

ಎಂಡೊಸ್ಪೋರ್

(ಸ) ೧. ಬೀಜಕ ಭಿತ್ತಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಒಳಪದರ. ೨. ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯ ಕೋಶದೊಳಗೆ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವ ಮತ್ತು ಅತಿರೋಧದ ಗಾಢ ಭಿತ್ತಿ ಇರುವ ಬೀಜಕ. ಅಂತರ್ ಬೀಜಕ. ೩. ಜನಕಕೋಶದ ಒಳಗಡೆ, ಅಥವಾ ಅದರ ಒಳ ದ್ರವ್ಯದ ವಿಭಜನೆಯಿಂದ ಉತ್ಪಾದನೆಯಾಗುವ, ಬೀಜಕ. ಬೀಜದಲ್ಲಿ ಭ್ರೂಣಕ್ಕಾಗಿ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿರುವ ಪೋಷಕ ವಸ್ತುಗಳು

ಎಂಡೋಟಾಕ್ಸಿನ್

(ಜೀ) ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಂತರ್ಗತ ವಿಷ. ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ಕೋಶಗಳು ಮಡಿದ ಬಳಿಕ ಇದು ಬಿಡುಗಡೆ ಗೊಳ್ಳುವುದು. ಹೀಗೆ ಅಂತರ್ವಿಷಗಳಿಂದ ಹರಡುವ ರೋಗಗಳಿಗೆ ನಿದರ್ಶನ ವಿಷಮಶೀತಜ್ವರ (ಟೈಫಾಯ್ಡ್) ಮತ್ತು ವಾಂತಿ ಭೇದಿ (ಕಾಲರಾ). ಅಂತರ್ವಿಷ

ಎಂಡೋನ್ಯೂಕ್ಲಿಯೇಸ್

(ಜೀ) ಪಾಲಿ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯೊಟೈಡ್ ಸರಪಳಿಯೊಂದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ತುಂಡರಿಸುವ ಕಿಣ್ವ. (ರ) ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯಿಕ್ ಆಮ್ಲಗಳಲ್ಲಿ ಆಂತರಿಕ ಬಿರುಕಾಗುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ವೇಗವನ್ನು ವರ್ಧಿಸುವ ಕಿಣ್ವ

ಎಣ್ಣೆ ಸ್ಟವ್

(ತಂ) ಎಣ್ಣೆಯನ್ನು ಉರುವಲಾಗಿ ಬಳಸುವ ಒಲೆ. ಅಡುಗೆ ಮಾಡಲು ಬಳಕೆ

ಎಂತಾಲ್ಪಿ

(ಭೌ) ೧ ಮೋಲ್ ಸಂಯುಕ್ತದಲ್ಲಿ ಉಷ್ಣತೆ, ಒತ್ತಡ ಮತ್ತು ಗಾತ್ರದಿಂದ ಸಂಚಿತವಾಗಿರುವ ಉಷ್ಣ ಶಕ್ತಿ. (heat content) ಇದನ್ನು h ಪ್ರತೀಕದಿಂದ ಸೂಚಿಸುವುದು ರೂಢಿ. ಇದರ ನಿರೂಪಣೆ h=e+pv. ಇಲ್ಲಿ e ಮಂಡಲದ ಆಂತರಿಕ ಶಕ್ತಿ , p ಒತ್ತಡ ಮತ್ತು v ಗಾತ್ರ. ಎಸ್‌ಐ ಮಾನಕದಲ್ಲಿ ೧ ಜೂಲ್

ಎತ್ತರ ಭೂಮಿ

(ಭೂವಿ) ತಗ್ಗು ಪ್ರದೇಶದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಎದ್ದುಕಾಣುವಂತೆ ಇರುವ ಯಾವುದೇ ವಿಶಾಲ ವಾದ ಎತ್ತರದ ಇಲ್ಲವೇ ಪರ್ವತೀಯ ಪ್ರದೇಶ. ಪ್ರಸ್ಥಭೂಮಿ

ಎತ್ತು ಪಂಪು

(ತಂ) ನೀರು ಅಥವಾ ಇನ್ನಾವುದೇ ದ್ರವವನ್ನು ಕೆಳಮಟ್ಟದಿಂದ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಎತ್ತುವ ರೇಚಕ

ಎತ್ತು ಯಂತ್ರ

(ತಂ) ನೋಡಿ : ವಿಂಚ್

ಎತ್ತು ಸೇತುವೆ

(ತಂ) ಹೊಳೆಗೆ ಅಡ್ಡವಾಗಿ ಜೋಡಿಸಿರುವ ಚರಸೇತುವೆ. ಒಂದು ಕೊನೆ ಖಾಲಿ. ಇನ್ನೊಂದು ಕೊನೆಗೆ ಜಗ್ಗು ತೂಕ ಲಗತ್ತಿಸಿದೆ. ಇದು ಅಲ್ಲೇ ಕೆಳಗಿರುವ ಗುಂಡಿಯಲ್ಲಿ ವಿರಮಿಸಿದಾಗ ಸೇತುವೆ ಎದ್ದು ನಿಂತಿರುವುದು. ತೂಕವನ್ನು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಎತ್ತಿದಾಗ ಸೇತುವೆ ಕೆಳಕ್ಕೆ ಬಾಗಿ ಖಾಲಿ ಕೊನೆಯು ದಂಡೆಯ ಎದುರಂಚಿನ ಮೇಲೆ ತಂಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಸೇತುವೆಯು ಉಪಯೋಗಕ್ಕೆ ಲಭ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಸೇತುವೆಯು ಎರಡು ದಂಡೆಗಳಿಗೂ ಭದ್ರವಾಗಿ ಲಗತ್ತಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಮಧ್ಯಭಾಗ ಸಮಸನ್ನೆಯ ನೆರವಿನಿಂದ ಇಬ್ಭಾಗವಾಗಿ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಏರುವ ಅಥವಾ ಕೆಳಕ್ಕೆ ಇಳಿಯುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕೂಡ ಇರಬಹುದು

ಎತ್ಮಾಯಿಡ್

(ವೈ) ಜರಡಿಯಂತಿರುವ. ವಂದರಿಯಂತೆ ಇರುವ. ನೋಡಿ : ಜಾಲರಾಸ್ಥಿ

ಎಥನಾಲ್

(ರ) ಈಥೈಲ್ ಆಲ್ಕಹಾಲ್, c2h5oh ನಿರ್ವರ್ಣ ದ್ರವ. ನೀರಿನೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆಯುತ್ತದೆ. ಕುಬಿಂ ೭೮.೫೦0 ಸೆ. ಸಕ್ಕರೆಗಳ ಕಿಣ್ವನದಿಂದ ತಯಾರಿಕೆ. ಮದ್ಯಪಾನೀಯಗಳ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ಘಟಕ. ಇಂಧನವಾಗಿ ಹಾಗೂ ಇತರ ಆರ್ಗ್ಯಾನಿಕ್ (ಕಾರ್ಬನಿಕ) ಸಂಯುಕ್ತಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಕೆ

ಎಥಿಲೀನ್

(ರ) ಒಲಿಫೀನ್ಸ್ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿದ ಅನಿಲ. c2h4. ಮಧುರ ವಾಸನೆಯ, ನಿರ್ವರ್ಣದ, ಜ್ವಲೀಯ ಅನಿಲ. ಕುಬಿಂ -೧೦೩.೯0 ಸೆ. ಅರಿವಳಿಕೆಯಾಗಿ ಹಾಗೂ ಪಾಲಿಥೀನ್ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಕೆ

ಎದೆ

(ಸಾ) ಮಡಿಲು, ವಕ್ಷಸ್ಥಲ

ಎದೆ ವಿಗ್ರಹ

(ಸಾ) ಮನುಷ್ಯನ ಎದೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಮೇಲಿನ ದೇಹಭಾಗವಿರುವ ಪ್ರತಿಮೆ ಅಥವಾ ಚಿತ್ರ. ವಕ್ಷ ಪ್ರತಿಮೆ

ಎದೆಯುರಿ

(ವೈ) ಜಠರದಲ್ಲಿ, ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಅನ್ನನಾಳ ದಲ್ಲಿ, ಉಂಟಾಗುವ ಉರಿ. ಅಜೀರ್ಣ ವ್ಯಾಧಿ ಇದ್ದಾಗ ಜಠರಕ್ಕೂ ಅನ್ನನಾಳಕ್ಕೂ ಆಮ್ಲ ಬಂದು ಇಂಥ ಉರಿತ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ವೇಳೆ ಹುಳಿತೇಗು ಬರುವುದೂ ಉಂಟು

ಎದೆಸಿರೆ ಬಿಗಿತ

(ವೈ) ಎದೆ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಸಹಿಸಲು ಆಗದ ಉಗ್ರ ಸ್ವರೂಪದ ಬೇನೆ ಅಥವಾ ಒತ್ತಡ. ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಹೃದಯದ ಸ್ನಾಯುವಿಗೆ ಆಗುವ ಆಕ್ಸಿಜನ್ನಿನ ಕೊರತೆ. ಹೃದಯ ಸ್ನಾಯುವಿಗೆ ರಕ್ತ ಪೂರೈಸುವ ಮುಕುಟ ಧಮನಿ (ಕಾರೋನರಿ ಆರ‍್ಟರಿ)ಗಳ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕೊಬ್ಬಿನಂಶ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿ ಅದರ ವ್ಯಾಸ ಕುಗ್ಗುತ್ತದೆ, ಹೃದಯಕ್ಕೆ ರಕ್ತಪೂರೈಕೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ದೈಹಿಕ ಶ್ರಮ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದಾಗ ಈ ಶೂಲೆ ಹೆಚ್ಚು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಹೃತ್ಸೆರೆಬಿಗಿತ. ಎದೆ ಶೂಲೆ

ಎನಿಮ

(ವೈ) ೧. ಗುದದ್ವಾರದೊಳಗೆ ದ್ರವವನ್ನು ತುಂಬಿ ಮಲ ವಿಸರ್ಜನೆಯನ್ನು ಮಾಡಿಸುವ ಕ್ರಿಯೆ. ಹೀಗೆ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಮಲಬದ್ಧತೆ ಕಳೆಯಬಹುದು. ಆಹಾರಾಂಶಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಬಹುದು. ಔಷಧಗಳನ್ನು ನೀಡಬಹುದು. ಎಕ್ಸ್-ಕಿರಣ ಅಪಾರದರ್ಶಕ ವಸ್ತು ಗಳನ್ನು ತುಂಬಿ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ತೆಗೆಯಬಹುದು. ಸಾಧನಗಳನ್ನು ತೂರಿಸಿ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಬಹುದು. ೨. ದ್ರವ ಚಿಮ್ಮಲು ಬಳಸುವ ಪಿಚಕಾರಿ. ಸಿರಂಜು. ೩. ಇದಕ್ಕೆ ಉಪಯೋಗಿಸುವ ದ್ರವ

ಎನ್‌ಕೋಡಿಂಗ್

(ಕಂ) ಸಂಕೇತೀಕರಣ. ಒಂದು ಸಂಕೇತ ರೂಪದಿಂದ ಇನ್ನೊಂದು ರೂಪಕ್ಕೆ ಮಾಹಿತಿಯ ಪರಿವರ್ತನೆ

Search Dictionaries

Loading Results

Follow Us :   
  Download Bharatavani App
  Bharatavani Windows App